Macron chwali „historyczny poziom” stosunków polsko-francuskich po wizycie Tuska

Prezydent Francji Emmanuel Macron po spotkaniu z premierem Donaldem Tuskiem w Gdańsku oświadczył, że stosunki jego kraju z Polską są na „historycznym poziomie”.

Wizyta wywołała jednak wewnętrzne kontrowersje polityczne w Polsce, a rzecznik opozycyjnego prezydenta Karola Nawrockiego powiedział, że Tusk celowo uniemożliwił Nawrockiemu spotkanie z Macronem.

Dzisiejsze wydarzenia były pierwszymi francusko-polskimi konsultacjami międzyrządowymi, które odbyły się na mocy podpisanego w zeszłym roku przez oba kraje Traktatu o wzmocnionej współpracy i przyjaźni, w którym zobowiązały się one do wzmocnienia więzi w zakresie bezpieczeństwa oraz politycznych, kulturalnych i handlowych.

Doprowadziło to Polskę do poziomu stosunków, jakie Francja miała wcześniej jedynie z Niemcami.

Wizyta odbyła się 20 kwietnia, który w Traktacie ustanowiono corocznym Dniem Przyjaźni Polsko-Francuskiej. Datę wybrano na podstawie tego, jak w 1995 roku w Panteonie w Paryżu ponownie pochowano szczątki polsko-francuskiej naukowca Marii Skłodowskiej-Curie wraz z innymi francuskimi bohaterami narodowymi.

Choć wizyty państwowe zwykle odbywają się w stolicy, Warszawie, Macron został powitany przez Tuska w rodzinnym mieście premiera, Gdańsku, mieście położonym na północnym wybrzeżu Bałtyku. Spotkało się to z krytyką ze strony biura Nawrockiego, które sugerowało, że Tusk próbował uniemożliwić mu spotkanie z Macronem.

„Ministerstwo Spraw Zagranicznych nie wystosowało zaproszenia do prezydenta Karola Nawrockiego. Premier Donald Tusk zaplanował wizytę tak, aby uniknąć spotkania prezydentów. Dlatego nalegał, aby wizyta odbyła się w Gdańsku, a nie w Warszawie” – powiedział Polsat News rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz.

Nawrocki jest powiązany z prawicową opozycją i regularnie ściera się z rządem Tuska. Jest także bliskim sojusznikiem prezydenta USA Donalda Trumpa i zdecydowanym krytykiem Unii Europejskiej.

Minister obrony Polski Władysław Kosiniak-Kamysz powiedział jednak telewizji TVN, że dzisiejszy format spotkania z Francją został wybrany ze względu na konsultacje międzyrządowe. W polskim systemie konstytucyjnym prezydent nie angażuje się w bieżące sprawy rządu.

W rozmowie po rozmowach Macron i Tusk przekazali, że omawiali francusko-polską współpracę w zakresie bezpieczeństwa, technologii (w tym sztucznej inteligencji i sektora kosmicznego), kultury, wsparcia dla Ukrainy oraz środków ochrony dzieci w mediach społecznościowych.

„Nasze partnerstwo staje się coraz bogatsze” – oświadczył Macron. „Nasze partnerstwo osiągnęło historyczny poziom”.

Tusk podkreślił, że oba kraje „podzielają dokładnie te same obawy dotyczące dzisiejszej niestabilności geostrategicznej”.

Obejmuje to „determinację, aby utrzymać stosunki transatlantyckie na najwyższym możliwym poziomie, nie mając jednocześnie złudzeń co do tego, że świat się zmienił i że Europa potrzebuje maksymalnej jedności w tych trudnych czasach”.

Jednak w ich zapowiedziach brakowało szczegółów na temat nowych polityk lub wspólnych przedsięwzięć. Naciskany o dalsze szczegóły Macron powiedział jedynie, że ma „plan działania na nadchodzące miesiące”, który będzie obejmował „konkretne, wymierne działania na rzecz partnerstwa w zakresie odstraszania”, w tym wspólne ćwiczenia wojskowe.

Później Kosiniak-Kamysz i jego francuska odpowiedniczka Catherine Vautrin podpisali a list intencyjny w sprawie współpracy w zakresie dziedzinie telekomunikacji satelitarnej.

Tuska i Macrona pytano także o kwestię współpracy nuklearnej, przy czym Francja jest jednym z krajów zainteresowanych pomocą w budowie drugiej elektrowni jądrowej w Polsce, a Paryż zaprosił ostatnio także Warszawę do rozmów europejskich na temat współpracy w zakresie odstraszania nuklearnego.

Jeśli chodzi o odstraszanie, Tusk zażartował, że „szczerze mówiąc, nie chciałbym, aby (francuski) Rafale (myśliwce) przelatywały nad Polską bomby atomowe”, po czym dodał: „Wiem, że nie macie takich planów”. Następnie powiedział, że wszelkie dyskusje na temat współpracy w zakresie bezpieczeństwa nuklearnego pozostaną „dyskretne”.

Odnosząc się do polskiego sektora energetyki jądrowej Tusk stwierdził, że „Francja jest bardzo poważnym potencjalnym partnerem, jeśli chodzi o budowę drugiej elektrowni jądrowej”, zaznaczając jednak, że do jakichkolwiek decyzji „jeszcze daleko”.

Macron stwierdził natomiast, że Francja jest zainteresowana „stworzeniem wspólnego, globalnego, zintegrowanego partnerstwa w dziedzinie cywilnej energetyki jądrowej” i zauważył, że na dostawcę turbin dla pierwszej w Polsce elektrowni jądrowej budowanej przez amerykańsko-polskie konsorcjum wybrano francuską firmę.

Spotkanie Tuska z Macronem nastąpiło po wizytach na początku tego miesiąca w Korei Południowej i Japonii, które podpisały z Polską umowy o wzmocnionej współpracy i które wyraziły zainteresowanie współpracą w dziedzinie energetyki jądrowej.