Najstarszy w Polsce działający wieloczłonowy pociąg elektryczny, 63-letni pojazd tzw Babcia (czyli „Babcia”), wraca do użytku po remoncie.
Pociąg, którego oficjalna nazwa brzmi EN57-038, zjechał z linii produkcyjnych 9 maja 1963 roku w fabryce we Wrocławiu należącej do państwowego producenta lokomotyw Pafawag.
Kabina maszynisty w nowo wyremontowanym pociągu
Przez dziesięciolecia obsługiwał tereny południowej Małopolski, przewożąc pasażerów m.in. w Krakowie, Tarnowie, Nowym Sączu czy Suchej Beskidzkiej. W 2003 roku została przeniesiona na Mazowsze, województwo wokół stolicy Polski, Warszawy, gdzie działa do dziś.
„Koleje Mazowieckie nieustannie inwestują w nowoczesny tabor, dzięki czemu nasz tabor należy do najnowocześniejszych w Polsce” – powiedział Czesław Sulima, dyrektor operacyjny regionalnego operatora kolejowego. „Jednak w pełni rozumiemy znaczenie tradycji i sentymentów”.
„Babcia na trwałe wpisał się w historię polskiej kolei” – dodał. „Jesteśmy zachwyceni, że po kapitalnym remoncie ten wyjątkowy pojazd ponownie będzie służył pasażerom i zachwycał miłośników dawnych podróży, łączących historię z nowoczesnością”.
Babcia przeszła wcześniej okresową modernizację i konserwację, ostatnio w 2022 roku, kiedy to odzyskała swoje oryginalne żółto-niebieskie barwy kojarzące się z historyczną fabryką Pafawag.
Najnowsze prace obejmowały modernizację systemu monitorowania pociągu i toalety, która obecnie funkcjonuje w „obiegu zamkniętym” (grzeczny sposób powiedzenia, że odpady nie są już zrzucane bezpośrednio na tory). Państwowy operator kolejowy PKP od lat obiecuje wycofanie kilku pozostałych starych „otwartych” toalet.
Skoro Babcia został odnowiony, wróci do służby w sobotę wczesnym rankiem, kursując w weekendy 10-kilometrową trasę pomiędzy miejscowością Tłuszcz a wsią Mostówka, na północny wschód od Warszawy.
Wnętrze nowo wyremontowanego pociągu
Babcia to jeden z elektrycznych zespołów trakcyjnych klasy EN57 wyprodukowanych przez Pafawag w latach 1961–1993. Wyprodukowano ogółem 1429 egzemplarzy, a wiele z nich jest nadal w użyciu – choć żaden nie jest tak stary jak EN57-038.
Historia samej wrocławskiej fabryki sięga lat trzydziestych XIX wieku (kiedy miasto należało do Niemiec i nosiło nazwę Breslau), co czyni ją jednym z najstarszych producentów taboru szynowego w Europie.
Po drugiej wojnie światowej, kiedy Wrocław w wyniku zmian granicznych znalazł się w granicach Polski, fabryka przeszła na własność nowego państwa komunistycznego.
W latach 90., po upadku komunizmu, została sprywatyzowana, w 1997 r. przejęta przez niemiecką firmę ADtranz, która w 2001 r. została przejęta przez kanadyjski Bombardier Transportation, a następnie w 2021 r. przejęta przez francuski Alstom.
Hala montażowa fabryki Pafawag we Wrocławiu ok. 1962 r. (źródło: Wikimedia Commons, domena publiczna)
W ostatnich latach w Polsce podróże koleją przeżywają boom. W pierwszym półroczu 2026 r. głównym operatorem dalekobieżnym PKP Intercity obsłużyło rekordową liczbę 44,7 mln pasażerów, co stanowi wzrost o ponad 10% w stosunku do poprzedniego roku i o około 45% więcej niż trzy lata wcześniej.
Chociaż kraj dąży do rozbudowy sieci kolei dużych prędkości i zwiększenia prędkości pociągów do 320 km/h (199 mil na godzinę), rośnie również zainteresowanie starszymi pociągami.
To skłoniło PKP do uruchomienia na początku tego roku specjalnego połączenia „niespiesznego”, umożliwiającego podróżowanie malowniczymi trasami w odrestaurowanych pociągach z lat 80. XX wieku.
Polski operator kolei państwowych @PKPIntercityPDP z okazji swojej rocznicy uruchamia cykl specjalnych „niespiesznych” weekendowych przejazdów malowniczymi trasami w odrestaurowanych wagonach z lat 80. XX wieku z historycznymi lokomotywami https://t.co/4CQD12NjXY
Wszystkie zdjęcia: Koleje Mazowieckie (materiały prasowe)
