Archeolodzy odkryli dowody na istnienie rytuałów związanych z piciem nabiału o obniżonej zawartości laktozy około 5500 lat temu na terenach dzisiejszej północno-środkowej Polski. Naukowcy zauważają, że w tym okresie nietolerancja laktozy była powszechna.
Wykopaliska w Sławęcinku, miejscu dawnej osady odkrytej w 2016 roku, zawierają także wizerunki być może niektórych najwcześniejszy znany na świecie przykłady transportu kołowego i wskazują na istnienie tajnych stowarzyszeń kobiecych i kultury matrylinearnej.
Znaleziska ujawniają niektóre zwyczaje kultury pucharów lejkowatych z około 3500 roku p.n.e. w okresie neolitu, które badacze opisują w nowym artykule naukowym jako „następców pierwszych rolników”, którzy „promowali gospodarkę mieszaną i utorowali drogę nowemu rozwojowi społecznemu i religijnemu”.
Zespół z polskich i brytyjskich uniwersytetów odkrył około 6300 kawałków potłuczonej ceramiki. Wśród nich znajdował się specjalny zestaw naczyń do picia, składający się z zlewki lejkowej, pięciu kolb kołnierzowych i dwóch kubków ceramicznych.
Prawdopodobnie używano ich do nalewania i spożywania napojów mlecznych podczas rytuałów. Analiza pozostałości starego sprzętu wykazała, że zawierał on ślady nabiału o niskiej zawartości laktozy, co wskazywało, że mleko zostało przetworzone.
„Nietolerancja laktozy była powszechna w okresie neolitu i dotykała niemal każdego mieszkańca Europy aż do późnej epoki brązu” – powiedział Science in Poland główny autor badania, Łukasz Kowalski z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.
„Przetwarzanie mleka na produkty o niższej zawartości laktozy było zatem ważnym sposobem wykorzystania tego cennego zasobu” – dodał.
Naukowcy uważają, że rytuały związane z piciem mogły być powiązane z pogrzebami. W pobliżu odkrytych naczyń do picia odnaleziono jedynie szczątki kobiet.
„Postawiliśmy zatem hipotezę, że rytuały, które miały miejsce w Sławęcinku, mogły mieć związek z matrylinearnością, a być może także z tajnymi stowarzyszeniami kobiecymi” – powiedział Kowalski.
„Wykorzystywanie kolb kołnierzowych do podawania i spożywania nabiału, który można postrzegać jako płyn płodności i zdrowia symbolizujący matkę, otwiera możliwość interpretacji tych praktyk jako rytuałów wzmacniających więzi między kobietami w grupie” – dodał.
Na miejscu odnaleziono także tysiące kości lub ich fragmentów, głównie bydła, owiec i świń. Naukowcy uważają, że mogą one również świadczyć o „szczątkach biesiadnych związanych z rytuałami picia”.
Na powierzchni jednej z misek widnieje wizerunek przedstawiający koła i linie, prawdopodobnie przedstawiający pojazd. Naukowcy twierdzą, że jeśli zostanie potwierdzona, zdjęcie może przedstawiać jedno z najstarszych znanych przedstawień transportu kołowego na świecie.
Odkryto pierwsze w Polsce celtyckie stanowisko nad jeziorem rytualnym.
Znalezisko datowane na III wiek p.n.e. archeolodzy określają jako „rewolucyjne”, gdyż będzie wymagało od nich ponownego przemyślenia historii Celtów na terenach dzisiejszej Polski https://t.co/QN4yFSbZjN
